Vua Janak – Ngày xửa ngày xưa

Vua Janak nổi tiếng với sự hiểu biết, lòng nhân từ và sự thánh thiện của mình. Mặc dù sống trong cung điện nguy nga nhưng ông vẫn muốn sống một cuộc đời của người từ bỏ (tu sĩ). Tuy nhiên, ông vẫn còn gắn kết với thế giới này.

Một hôm, ông cho truyền tất cả mọi học giả trong vương quốc vào cung để nói cho ông biết phương pháp nhận được sự giải thoát trong cuộc sống trong vòng 1 giây. Nhưng chẳng ai đáp ứng được đòi hỏi của ông. Rồi một ngày nọ, Ashtavakra, một người đàn ông nhỏ thó, dị dạng bước vào cung. Tất cả các vị học giả, hiền triết có mặt ở đó đều cười nhạo thân hình dị dạng của ông. Ashtavakra nói “Muôn tâu Bệ hạ, trước khi thần tiết lộ cho Ngài về những lời thông thái của Đấng Tối Cao, thần phải nói điều gì đó về buổi tề tựu này. Thần hy vọng rằng không vị nào ở đây sẽ tức giận vì tính ngay thẳng của thần. Thần phải nói rằng đây không phải là cuộc tề tựu của những vị hiền triết uy nghiêm, đường bệ mà là cuộc tề tựu của những kẻ chỉ biết quan tâm đến vẻ bề ngoài thôi! Nói trắng ra là như thế!”. Các học giả trông có vẻ hơi bực tức. Trái lại, nhà vua thì điềm tĩnh lắng nghe một cách chăm chú.

Ashtavakra lại tiếp tục “Hãy tha thứ cho sự vô lễ của thần, thưa Bệ hạ! Thưa các vị học giả, tôi tôn trọng các ngài vì học vấn uyên thâm của các ngài nhưng tôi xin hỏi rằng tại sao các ngài lại cười nhạo tôi một cách khinh miệt khi tôi bước vào cung vậy? Phải chăng là do hình dáng dị tật của tôi? Tôi chắc chắn là do cơ thể xấu xí này làm cho quý ngài cười nhạo tôi. Đó không phải là ý thức cơ thể sao?”. Giờ đây, tất cả bọn họ đều nhận ra được lỗi lầm của mình nhưng cái vẻ khinh khỉnh thì vẫn còn chưa biến mất khỏi gương mặt họ.

Rồi Ashtavakra lại nói tiếp “Liệu tôi có sai không khi nói rằng ý thức linh hồn có nghĩa là sự tiến bộ và sự khai sáng về tâm linh? Vì vậy, nếu ai đó nhìn vào cơ thể, mà không nhìn vào linh hồn, thay vì cảm thấy thông cảm cho số mệnh của người khác, hắn lại cười nhạo hoàn cảnh của con người tội nghiệp kia, quý vị sẽ gọi những người như thế là học giả chứ? Không đâu. Tôi sẽ gọi đó là những kẻ chỉ biết quan tâm đến vẻ bề ngoài thôi.”.

Vào lúc ấy, vua Janak quyết định trèo lên ngựa và rời khỏi buổi thiết triều. Một chân ông ở trên bàn đạp ngựa, còn chân kia thì ở trên mặt đất. Thấy thế, Ashtavakra mới hỏi nhà vua “Thưa Bệ hạ, hiện giờ Ngài đang ở đâu ạ?”. Vua Janak trả lời “Trên ngựa và trên mặt đất, nhưng lại ở lưng chừng.”. Ashtavakra lại nói “Những gì đức vua đang nói chính là kiến thức về sự giải thoát trong cuộc sống đấy ạ. Người chinh phục được sự gắn kết sẽ sống trong thế giới này nhưng lại không thuộc về thế giới này. Trong khi sống ở đây, linh hồn sẽ trở nên tách rời.”. Nghe  thấy điều này, vua Janak đã nhận được sự khai sáng và càng tỏ ra tôn trọng hơn những vị học giả xung quanh mình.